TARİHİ DÖNÜM NOKTASI: AYM SÜRESİZ NAFAKA DÜZENLEMESİNİ İPTAL ETTİ!

TARİHİ DÖNÜM NOKTASI: AYM SÜRESİZ NAFAKA DÜZENLEMESİNİ İPTAL ETTİ!

Türkiye’de aile hukukunun ve boşanma davalarının en çok tartışılan konularından biri olan "süresiz nafaka" uygulamasında tarihi bir gelişme yaşandı. Anayasa Mahkemesi (AYM), boşanma sonrasında eşe "süresiz" olarak yoksulluk nafakası verilmesini öngören yasal düzenlemeyi oy çokluğuyla iptal etti.

Antalya 12. Aile Mahkemesinin itiraz başvurusu üzerine toplanan Yüksek Mahkeme Genel Kurulu, Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde yer alan "süresiz olarak" ibaresini Anayasa'ya aykırı buldu.

Karar Ne Zaman Yürürlüğe Girecek?

AYM, iptal kararının ardından yasal bir boşluk doğmaması ve Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) yeni bir mevzuat hazırlayabilmesi için yasama organına süre tanıdı.

9 Aylık Süre Tanındı İptal hükmü, gerekçeli kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından 9 ay sonra yürürlüğe girecek. Bu süre zarfında TBMM’nin tarafların haklarını gözeten, adil ve süreli yeni bir yoksulluk nafakası modelini yasalaştırması bekleniyor. Kararın hukuki gerekçesi ise daha sonra açıklanacak.

İptal Edilen Mevcut Düzenleme Ne Diyordu?

Türk Medeni Kanunu'nun "yoksulluk nafakası" başlıklı 175. maddesi şu anki haliyle şu hükmü içeriyor:

"Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan mali gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir. Nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz."

AYM’nin iptal kararı, bu fıkradaki "süresiz olarak" ifadesini hedef aldı. Dolayısıyla boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek tarafın nafaka talep etme hakkı tamamen ortadan kalkmadı; yalnızca bu hakkın ucu açık ve ömür boyu sürecek bir yükümlülük olmasının önüne geçildi.

Bundan Sonra Ne Olacak? Mevcut Nafakalar Sona Erecek mi?

Hukukçular ve yetkililer, kararın ardından kamuoyunda oluşan "nafaka tamamen bitti" algısına karşı önemli açıklamalarda bulundu:

• Mevcut Nafakalar Otomatik Bitmeyecek: AYM'nin iptal kararları kural olarak geriye yürümez. Hâlihazırda mahkemeler tarafından bağlanmış olan nafakalar kendiliğinden son bulmayacak.

• Diğer Nafaka Türleri Etkilenmeyecek: Bu karar yalnızca "yoksulluk nafakası" için geçerli. Çocuklar için ödenen iştirak nafakası veya boşanma davası sürerken ödenen tedbir nafakası bu kararın kapsamı dışında kalıyor.

• Yeni Bir Model Gelecek: Meclis'in önündeki 9 aylık süreçte; evlilik süresi, tarafların kusur oranları ve ekonomik durumları gibi kriterleri baz alan (örneğin kısa süreli evliliklere kısa süreli nafaka gibi) kademeli bir süre sınırının getirilmesi bekleniyor.